Over de Grens
   

Werken in het buitenland: Ontwijk de vele fiscale, juridische valkuilen!

De werkgever is in Nederland verantwoordelijk voor de juiste en tijdige inhouding van loonbelasting en premies. De afdeling salarisadministratie zorgt ervoor dat dit iedere maand correct plaatsvindt. De werknemers worden betaald en de inhoudingen zien zij terug op hun loonstrook. Maar wat nu wanneer deze werknemers in Nederland wonen en door hun werkgever in het buitenland aan de slag worden gezet?

Een voorbeeld uit de praktijk

Bob heeft een technische achtergrond en werkt voor verschillende werkgevers in het buitenland. In 2016 en 2017 werkt Bob voor een multinational werkzaam in de olie- en gasindustrie. Voor zijn werkgever reist hij heen en weer tussen Nederland en Saoedi-Arabië. Hij is dan een paar weken achtereenvolgens aan het werk op een schip in Saoedi-Arabië om vervolgens weer een paar weken in Nederland te verblijven.

Bob had de volgende vragen:

  • In welk land moet ik belasting betalen? En zo ja, hoeveel?
  • Waar ben ik sociaal verzekerd?
  • Ik heb een eigen woning in Nederland. Hoe benut ik mijn hypotheekrenteaftrek optimaal?

1) In welk land moet ik belasting betalen?

Bob werkt zogezegd ‘op en af’ in Saoedi-Arabië. Zijn huis in Nederland behoudt hij. Op basis van de Nederlandse belastingwetgeving dient Bob derhalve zijn wereldinkomen (ook het inkomen ontvangen voor zijn werkzaamheden in Saoedi-Arabië) in zijn aangifte inkomstenbelasting aan te geven. Vervolgens dient in de aangifte voorkoming van dubbele belasting geclaimd te worden nu het heffingsrecht over het in Saoedi-Arabië genoten inkomen is toegewezen aan Saoedi-Arabië.

Bedenking: Ondanks de steeds verdergaande Europese samenwerking bestaat er nog geen Europese harmonisatie van belastingwetten. Dit heeft tot gevolg dat deze stelsels binnen Europa nog steeds sterk verschillen. Om nog maar te zwijgen over de verschillen tussen het Nederlandse belastingstelsel en stelsels van landen buiten de Europese Unie. Dit gebrek aan harmonisatie kan ertoe leiden dat een werknemer twee keer wordt belast voor hetzelfde inkomen. In het land waar hij werkt (werkland) wordt zijn loon belast middels de inhouding van loonbelasting. En in het land waar hij woont (woonland) wordt hetzelfde loon belast met inkomstenbelasting. Om dit te voorkomen zijn er belastingverdragen waarin wordt geregeld welk land belasting mag heffen c.q. een tegemoetkoming ter voorkoming van dubbele belasting moet verlenen. Nederland heeft met nagenoeg alle EU-lidstaten en diverse andere landen belastingverdragen gesloten op grond waarvan kan worden bepaald welk land heffingsbevoegd is.

2) Waar ben ik sociaal verzekerd bij werken over de grens?

Omdat de werkgever van Bob niet in Nederland is gevestigd en hij een aaneengesloten periode van drie maanden uitsluitend werk heeft verricht voor de buitenlandse werkgever in Saoedi-Arabië, valt Bob onder toepassing van de eenzijdige regeling en is hij niet verplicht verzekerd in Nederland voor de volksverzekeringen.

Bedenking: De problematiek omtrent de sociale zekerheid speelt natuurlijk niet alleen binnen de EU. Ook ingeval van grensoverschrijdende arbeid buiten de Unie zal moeten worden bepaald in welk land iemand verzekerd is. Nederland heeft sociale zekerheidsverdragen gesloten met diverse niet-EU landen, met daarin aanwijsregels voor de verzekeringsplicht bij grensoverschrijdend werken. Deze verdragen regelen welke wetgeving van toepassing is en in welk land de werkgever en de werknemer premies sociale verzekeringen moeten betalen. De verdragen kennen veelal ook specifieke bepalingen voor detachering, waarbij wordt afgeweken van het werklandbeginsel.

En wat als er geen verdrag is gesloten? Dan bepaalt de nationale wet- en regelgeving van het woonland c.q. het land waar de werknemer werkt zelfstandig waar de werknemer sociaal verzekerd is. Dit kan leiden tot situaties van geen, gedeeltelijke of dubbele verzekeringsplicht.

3) Ik heb een eigen woning in Nederland. Hoe benut ik mijn hypotheekrenteaftrek optimaal?

Omdat de werkgever van Bob niet in Nederland is gevestigd en hij een aaneengesloten periode van drie maanden uitsluitend werk heeft verricht voor de buitenlandse werkgever in Saoedi-Arabië, valt Bob onder toepassing van de eenzijdige regeling en is hij niet verplicht verzekerd in Nederland voor de volksverzekeringen.

Bob heeft een eigen woning in Nederland, waar hij, als hij niet aan het werk is, verblijft en waar ook zijn fiscaal partner woont. Nu het heffingsrecht over het inkomen van Bob aan Saoedi-Arabië wordt toegewezen, kan Bob in beginsel niet optimaal gebruik maken van hypotheekrenteaftrek tegen het hoogste belastingschijftarief. Om deze hypotheekrenteaftrek optimaal te benutten kan een verzoek worden ingediend bij de Belastingdienst om deze “niet-benutte” hypotheekrente door te schuiven. Dit verzoek is toegekend, waardoor Bob de hypotheekrenteaftrek kan benutten in een volgend belastingjaar waarin hij voldoende Nederlands inkomen heeft.

Goed in kaart brengen

Het bedrijfsleven internationaliseert in een hoog tempo. Werknemers werken voor korte of langere tijd over de grens in het buitenland. De wijzigingen van de regelgeving maakt het er niet eenvoudiger op. Het vakblad “Over de Grens” helpt u hierbij. Met de kennis die u hierdoor verwerft, kunt u meteen aan de slag in uw dagelijkse praktijk.

Uit: Over de Grens nr. 4 van 20 april 2018
Auteur: Dirk de Wolf, Internationaal belastingadviseur en hoofdredacteur van Over de Grens