Fiscaal Praktijkblad
   

Column: Zit u ook nog in de eOntkenningsfase, niveau EO3?

Loonaangifte doen moet iedere maand. Geen punt, wettelijke plicht. Maar de overheid verplicht werkgevers nu om dit te doen op basis van eHerkenning. De door de Belastingdienst gratis aangeboden software verdwijnt dus. Je moet bij nota bene een private partij dat ‘product’ eHerkenning kopen en wel minimaal op niveau EH3. Kosten: 30-45 euro per jaar. De overheid die mij dwingt om kosten te maken bij een private partij om te kunnen voldoen aan de wettelijke aangifteplicht. Vreemd verhaal. Wat hebben we geleerd van de Diginotar-affaire? Zo lang geleden was dat niet. En leuk die 6 private partijen (vindt de ACM dit wel voldoende marktwerking, leuk prijskartel!) maar stel dat degene die ik heb ingeschakeld failliet gaat? En ik daardoor niet of te laat aangifte doe, zodat bij de Belastingdienst de verzuimboete-bazooka lekker op stoom komt? Zal de curator begrip hebben voor mijn claim? Of zal de Belastingdienst deze niet aan mij toe te rekenen verzuimboetes kwijtschelden omdat ook voor inhoudingsplichtigen de menselijke maat dan inmiddels voldoende is ingebed in de cultuur van de organisatie?

Volgens het boekje van de psychologie volgt na de ontkenningsfase (‘het kan niet waar zijn’) eerst een fase met boosheid/woede. Eerdaags zal dus het Malieveld bezet worden door boze inhoudingsplichtigen. Uiteraard moeten ze dan wel tijdig het Malieveld gereserveerd hebben (verdienmodel voor eigenaar Staatsbosbeheer?). Op enig moment zal wel aanvaarding gaan optreden: ‘we hebben het er maar mee te doen’.

Toch rammelt hier echt van alles aan:
1. Op antwoorden van Kamervragen is gezegd dat de wettelijke basis voor dit alles ligt in artikel 2:15 AWB. Tja, men kon niet het juiste antwoord geven want de Wet Digitale Overheid moet nog door het parlement. Artikel 2:15 AWB beoogt slechts te voorkomen dat men elektronische berichten kan weigeren als de overheid er zelf nog niet voldoende op ingesteld is. Dat artikel heeft dus een heel ander doel. Er is nu dus geen goede wettelijke basis. De overheid verplicht dus onterecht en ongefundeerd.
2. In het wetsvoorstel Wet Digitale Overheid moeten we lezen dat het huidige DigiD een te laag niveau betrouwbaarheid heeft. Daarom is het niet geschikt bij verzending van vertrouwelijke, privacygevoelige informatie. En daarom moeten de werkgevers overstappen op eHerkenning zodat ze wel veilig aangifte loonheffingen kunnen doen. Wel vreemd dat eenmanszaken zijn uitgezonderd. Zij hoeven niet over te stappen op eHerkenning en kunnen dus gewoon blijven werken met DigiD. Ook eenmanszaken hebben echter personeel in dienst en moeten dus aangifte loonheffingen doen. Je zal maar werknemer zijn van een eenmanszaak. Telt de privacy en betrouwbaarheid dan toch niet zo zwaar? En als je denkt: hoeveel eenmanszaken zijn er eigenlijk Nederland? Schrik niet: van de 1,8 miljoen bedrijven in ons land zijn er 1,2 miljoen eenmanszaak. Nou zullen ze niet allemaal personeel in dienst hebben, maar ik denk dat het toch een behoorlijk grote groep is die wel personeel in dienst heeft. Discriminatie naar rechtsvorm? Waarom moet de niet-eenmanszaak kosten maken om aangifte loonbelasting te kunnen doen en de eenmanszaak niet?

Veilig en betrouwbaar belastingaangifte kunnen doen is iets wat iedereen zal onderschrijven. Het klinkt als iets waar de overheid toch voor moet zorgen. Maar ook op dat punt, in een steeds verder digitaliserende wereld, trekt de Belastingdienst zich dus terug en belegt essentiële zaken bij private partijen.

Het parlement wordt bij de behandeling van de Wet Digitale Overheid weer klassiek om de tuin geleid: door te stellen dat eHerkenning o zo handig is om niet alleen met de Belastingdienst maar met allerlei soorten overheidsinstanties te kunnen communiceren, wordt de agenda fijntjes verbreed en ja, dan moeten wij maar begrijpen dat zoiets geld kost. Maar wat nou als ik het alleen maar nodig heb om belastingaangifte te doen? Alsof je een jas koopt en je verplicht wordt om die maar een paar maten te groot te kopen. Want ja, misschien kom je wel kilo’s aan binnenkort.

Tot slot: besef dat wat nu wordt voorgespiegeld aan de inhoudingsplichtigen, straks ook voor alle burgers gaat gelden. Private partijen gaan een rol vervullen, dat gaat dus niet gratis zijn. Lees de memorie van toelichting bij de Wet Digitale Overheid maar eens goed door. We hebben een bijzondere overheid.

Cor OverduinGrant Thornton

Deze column is verschenen in Fiscaal Praktijkblad nummer 1.