Wild geraas over zwart geld

25 november 2014

De burger raakt steeds meer verstrikt in de netten van de fiscus. Naarmate de tekorten van de overheden oplopen en de belastingdruk op arbeid en vermogen schever groeit, wordt de roep om een meer ethische en rechtvaardige belastingheffing luider. Voor de gemiddelde burger is het niet te verteren dat degenen die wel profiteren van de samenleving, daaraan geen enkele (financiële) bijdrage willen leveren.

Binnen de EU zijn inmiddels drastische maatregelen getroffen om belastingontwijking en belastingontduiking tegen te gaan en de “tax gap” te dichten die is ontstaan doordat met gekunstelde constructies en via fiscale sluiproutes miljarden buiten het zicht van de belastingdiensten is gehouden. De bankgeheimen zijn bijna allemaal gesneuveld en de lidstaten van de EU hebben beloofd elkaar automatisch inlichtingen te verstrekken over inkomensbronnen van particulieren. Niet alleen over hun spaartegoeden maar ook over salarissen, onroerend goed, winst uit onderneming, pensioenen en nog veel meer. Als het aan de Europese Commissie ligt wordt deze lijst nog verder uitgebreid met dividenden, vermogenswinsten en alle andere vormen van financiële inkomsten. Naast de gegevens die automatisch uit het buitenland worden verkregen, heeft de Belastingdienst ook veel mogelijkheden om informatie bij bedrijven en organisaties op te vragen en zelfs af te dwingen. Met deze passieve en actieve informatievergaring wordt de pakkans van de (frauderende) burger aanzienlijk vergroot. Het vakantiehuisje in Frankrijk, het pensioen uit Duitsland, het banktegoed in België, maar ook de aan- en verkopen via markplaats.nl en het gezinsbezoek aan een pretpark met de auto van de zaak. Niets is meer veilig voor “de systemen” van de fiscus. Voor het gebruik van de camerabeelden van de politie en het opvragen van informatie bij parkeerinstanties kreeg de Belastingdienst vorig jaar zelfs nog de Big Brother Award.

In het gebruik van “de systemen” van de Belastingdienst schuilt een groot gevaar. Het is namelijk niet bekend hoe de Belastingdienst “de systemen” vult, hoe goed de Belastingdienst “de systemen” controleert op juistheid, volledigheid en actualiteit van de gegevens en ook niet hoe de Belastingdienst de rechten en de persoonlijke levenssfeer van de burger beschermt. De burger loopt het risico dat belasting wordt geheven op basis van uit “de systemen” van de Belastingdienst afgeleide vermoedens, die hij zal moeten weerleggen met het onmogelijke bewijs van het negatieve: hoe krijgt hij aangetoond dat hij nooit iets via internet heeft verkocht terwijl uit “de systemen” het tegendeel volgt, en hoe krijgt hij bewezen dat hij niet aan vijf EU-ingezetenen huisvesting heeft geboden terwijl “de systemen” laten zien dat die wél op zijn adres staan ingeschreven en ook toeslagen hebben ontvangen. En juist terwijl we allemaal heel goed weten dat “de systemen” lang niet altijd even betrouwbaar zijn.

De jacht op zwarte inkomsten en het aanpakken van fiscale fraude mag niet ten koste gaan van de rechtsbescherming van bonafide burgers. De informatiehonger van de Belastingdienst mag er niet toe leiden dat belastingplichtigen die te goeder trouw zijn, onevenredige inbreuken op hun persoonlijke levenssfeer moeten dulden en wie te goeder trouw is, moet zich goed kunnen wapenen tegen (onjuiste) informatie in “de systemen” van de Belastingdienst. Ook in de fiscaliteit moet wie zoet is lekkers krijgen, en wie stout is de roe.

Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

wild-geraas-zwart-geld700

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns