Complexiteitsreductie? Let’s KISS!

19 augustus 2014

“Amazing, a woman from Holland writing about Téxas!” was de reactie van de Amerikaanse toen ik vertelde dat ik mijn brood verdien met het schrijven over “taxes”. De Nederlandse belastingen. De fiscaliteit van dit piepkleine landje op onze aardbol. Hoeveel werk kan dat zijn en hoe ingewikkeld is dat?

Prinsjesdag staat voor de deur, het moment waarop de staatssecretaris van Financiën zijn nieuwe belastingplannen naar de Tweede Kamer stuurt. Tot nu toe zijn ze nog allemaal geheim. Er is nog niets uitgelekt, maar een ding is zeker: Wiebes wil wetten die eenvoudig uitvoerbaar zijn. Net als zijn voorgangers die ook verantwoordelijk waren voor de fiscale wetgeving, wil hij het niet per se leuker maken, maar heeft hij wel de ambitie om het gemakkelijker te maken. Het grote verschil met de andere staatssecretarissen is dat Wiebes spreekt van “complexiteitsreductie”. Als de baas van de Belastingdienst en medewetgever vereenvoudiging aanduidt met het “reduceren van complexiteit”, krijg ik het gevoel dat ik op mijn hoede moet zijn.

Het moet de politiek en wetgever worden toegegeven dat regels maken in de huidige wereld en tijd echt geen makkie is, maar als zij ook elke situatie in een apart regeltje willen gieten, lopen de details en uitzonderingen op de hoofdregels op enig moment zeker uit de hand. De belastingbetaler, zijn adviseur en zelfs de medewerkers van de Belastingdienst zien door de bomen het bos niet meer. In de wetgevende sfeer zijn de afgelopen jaren de nodige maatregelen getroffen met het oog op vereenvoudiging, maar eigenlijk lukte dat alleen maar door bepaalde heffingen en faciliteiten af te schaffen, zoals de verpakkingenbelasting en de stamrechtvrijstelling. Verder werden de goede bedoelingen gesmoord door tegemoet te komen aan wensen en lobby’s vanuit de samenleving. Zoals de oldtimersregeling in de motorrijtuigenbelasting, de werkkostenregeling in de loonbelasting en de opeenstapeling van stimuleringsregelingen in de autobelastingen. In weerwil van de wens om tot minder belastingregels te komen, namen deze de afgelopen jaren juist toe.

Dat de fiscale wet- en regelgeving steeds ingewikkelder is geworden, is ook terug te zien in de begrippen die daarin worden gebruikt: doorwerkbonusgrondslag, slapersaanspraken, optoppingsouderdomspensioenexcedentregelingen en dat soort woorden die alleen bij scrabble tot winst leiden. Bodemlozeputlening? Welke gemiddelde Nederlander weet nu dat dit gaat over een onzakelijke lening aan de eigen BV die nooit zal worden terugbetaald, en bij carry back om achterwaartse verliesverrekening, en niet om de gele mond na een kerriemaaltijd bij de Chinees?

Ook het fiscale begrippenkader kan dus wel wat van de complexiteitsreductie van Wiebes gebruiken. Dat woord komt overigens uit de automatiseringswereld waar ook het KISS-principe is ontstaan – “keep it short and simple”.

Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date 

cartoon-complexiteitsreductie-700

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns