Onze fantastische belastingregels

29 april 2014

In Nederland is de belastingheffing zo ontzettend goed geregeld dat je er gewoonweg wat opschepperig van wordt. Zeker als we in het buitenland op een terrasje in gesprek raken met een mede-Europeaan, kunnen we met een glaasje bier, wijn of ouzo aardig pochen over de gedetailleerdheid van de Nederlandse fiscale wetgeving.

Neem nou de precariobelasting. Die belasting kan worden geheven voor “het hebben van voorwerpen onder, op of boven voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond”, zoals winkeluitstallingen en terrasjes als die op gemeentegrond staan. Een bouwbedrijf dat bij een bepaald restauratieproject in de binnenstad van Amsterdam wat ruimte nodig had om bouwmaterialen neer te zetten, liep tegen die heffing aan. Het bedrijf vroeg de gemeente om een vergunning om haar spullen op een aantal betaalde parkeerplaatsen te zetten. De gemeente verleende de vergunning en legde een aanslag precariobelasting op naar het (hoge) precariotarief voor het tijdelijk gebruiken van een parkeerplaats. Daarmee maakte de gemeente het volgens het Gerechtshof Amsterdam te gortig. Door de tijdelijke verkeersmaatregel was volgens het Hof geen sprake meer van een parkeerplaats zodat geen precariobelasting naar het hoge tarief mocht worden geheven, maar naar het lagere “bouwtarief”. Dezelfde locatie met een andere bestemming en meteen een andere heffing. Goed geregeld, toch?

En wat te denken van de volgende accijnskwestie, waar het pas echt om nauwkeurigheid in definities en waarnemingen draait. Een distributeur van tabaksproducten kwam bij de rechter voor een oordeel over de cigarillo’s die hij verkocht en die in “fliptopboxen” waren verpakt. Volgens de inspecteur vielen de cigarillo’s onder het accijnstarief voor sigaretten, maar het Gerechtshof Amsterdam was het met de distributeur eens dat de cigarillo’s onder het lagere tarief voor sigaren vielen. De cigarillo’s konden namelijk als sigaar worden gerookt en de consument verwachtte ook geen sigaret. Daarbij maakte het niet uit dat de cigarillo’s waren verpakt in een doosje dat gebruikelijk was voor sigaretten. Een ander tarief voor bijna hetzelfde product. Geweldig, toch?

Ook voor de heilige koe, de auto van de zaak, is het zó goed geregeld. Iedereen met een auto van zijn werkgever weet dat daarvoor een bijtelling in de loonbelasting geldt als hij die auto voor meer dan 500 km per jaar voor privédoeleinden gebruikt. Wat niet iedereen weet, is dat die bijtelling óók aan de orde kan zijn voor een auto die privébezit is. Als de werkgever aan de werknemer alle kosten voor de zakelijke én privékilometers vergoedt, geldt de autokostenfictie ook omdat volgens de Belastingdienst dan in feite sprake is van een auto van de zaak. De autokostenfictie geldt echter weer niet als de werkgever uitsluitend de zakelijke ritten vergoedt, ook niet als hiervoor een te ruime vergoeding wordt betaald. Het bovenmatige deel van de vergoeding wordt dan wel belast als loon. In sommige gevallen is een bijtelling dan voordeliger dan de loonbelasting over het bovenmatige deel. Prima, toch?

De sfeer wordt echter wat grimmiger als de terrasgenoot de vermogensrendementsheffing aansnijdt. Die heffing in box 3 moeten we in Nederland betalen als we meer dan € 21.139 aan spaargeld hebben. In deze box geldt een tarief van 30%. Dat valt alles mee. De heffing wordt echter niet berekend over het werkelijk behaalde rendement, maar over een verondersteld (forfaitair) rendement van 4%. Deze heffing werd ingevoerd toen die 4% nog – maar net – kon worden behaald, maar inmiddels is een rente van 1% bijna het maximaal haalbare. Waar in veel terrasjes-landen niet eens belasting wordt geheven over inkomen dat wel is genoten, wordt in Nederland belasting geheven over inkomen dat je niet hebt genoten. Een soort onteigening. Raar toch? 

Monique Ligtenberg

Hoofdredacteur Fiscaal up to Date (www.futd.nl)

Onze fantastische belastingregels

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns