@Belastingdienst #doeslief met verzuimboeten

26 mei 2020

Thuisblijven is de nieuwe sociale norm, videobellen het nieuwe vergaderen en anderhalve meter het nieuwe normaal. Andere tijden, andere inzichten en andere visies. We moeten ons aanpassen aan nieuwe omstandigheden. De Belastingdienst moet dat ook. Zij kan het ook. In verband met de coronacrisis hanteert de fiscus een milder verzuimboetebeleid. Bij het opleggen van verzuimboeten aan first offenders en compliante belastingplichtigen moeten belastinginspecteurs eigenlijk altijd de menselijke maat toepassen, en niet alleen bij een viruscrisis.

Voor het niet of te laat indienen van de belastingaangifte of niet of te laat betalen van de belastingaanslag legt de Belastingdienst een verzuimboete op. Of bij het verzaken van de aangifte- of betaalplicht opzet of schuld in het spel is, doet er niet toe. De enkele overtreding alleen is al voldoende voor zo’n boete. Een fiscale verzuimboete voelt wel als een stevige straf, maar het is geen criminal charge. De waarborgen van het EVRM gelden daarom niet. De verzuimboeten worden volledig geautomatiseerd opgelegd en de fiscale robots zijn niet voor de poes.

Een verzuimboete van € 369 voor een oude, dementerende en medicijnslikkende man omdat hij niet snel genoeg een nieuw DigiD-wachtwoord had aangevraagd en daardoor zijn aangifte te laat had ingediend. Een verzuimboete van € 4.761 bij een btw-suppletieaangifte van € 95.000 door een vergissing waarbij de fiscus niks tekort kwam omdat de koper de btw nog niet had teruggevraagd. Geen coulance van de overheidsrobot. Matiging van de verzuimboete komt pas in beeld bij “afwezigheid van alle schuld” en de belastingplichtige moet wel van heel goede huize komen om dat bewezen te krijgen.

De rechter is heel wat milder. Rechtbank Zeeland-West-Brabant haalde een streep door de verzuimboete van € 2.639 voor een eenmans-bv die ook na een herinnering en aanmaning, de aangifte niet had ingediend. De boete ging naar € 1.250 omdat de bv inmiddels “bij” was met het indienen van de aangiften en hiermee gedragsverbetering had laten zien. De Rechtbank vond ook van belang dat de onderneming leek op een als eenmanszaak gedreven onderneming, waarvoor de verzuimboeten substantieel lager liggen. Een andere bv kreeg bij Hof Den Bosch een vermindering van een verzuimboete van € 2.460 tot € 500 voor elkaar, omdat het pas de eerste keer was dat ze te laat was met de aangifte. Rechtbank Den Haag vond in een andere zaak de constructieve houding van de belastingplichtige reden om de verzuimboete van € 5.278 voor stelselmatig te late aangiften te verlagen naar € 1.000.

Het is dus echt de moeite om verzuimboeten bij de rechter aan te kaarten, maar moet dat nou steeds zo ver komen? Is het nodig om de rechterlijke macht hiermee te belasten, terwijl de inspecteurs bevoegd zijn om te matigen en zij de “klant”, zijn historie en zijn dossier het beste kennen en daarom maatwerk kunnen leveren? De belastinginspecteur is bij uitstek de persoon om over zijn hart te strijken bij kleine foutjes en pleitbare vergissingen van belastingplichtigen die zich verder aan de wet- en regelgeving houden.

De verzuimboeten die bedoeld zijn als prikkel om naleving van de fiscale verplichtingen te bevorderen, vallen heel zwaar en wekken veel irritatie op. Een waarschuwing of een goed gesprek bij een eerste overtreding of vergissing heeft een veel positiever effect op gedragsverbetering, zeker in een lange en duurzame relatie zoals die tussen de fiscus en belastingplichtigen. Belastingdienst, stap uit je bubbel: #doeslief is het nieuwe normaal.

Mr. Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date (www.futd.nl)

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns