Fiscus laat Rijnvarenden zwemmen

25 november 2019

Boeren, bouwers, leraren en automobilisten. Allemaal gingen ze met hun trekkers, kranen, spandoeken en auto’s naar het Malieveld tegen stikstofmaatregelen, Pfas-normen, te hoge werkdruk en een verlaging van de snelheidslimiet. Het zou me niets verbazen als we daar binnenkort ook Rijnvarenden tegenkomen. Zij hebben alle reden om op te komen tegen de complexe fiscale en socialezekerheidsregels die voor hen gelden. Voor rijdend, vliegend en varend personeel is het al niet meer te overzien, maar vooral degenen die hun brood op de Rijn verdienen, dreigen tussen wal en schip te vallen.

Voor personeel dat op de Rijn werkt, gelden op grond van het rijnvarendenverdrag de socialezekerheidsregels van de werkgever. In dat geval zijn de regels van het land van de eigenaar van het schip bepalend. Aangezien voor de binnenscheepvaart ook landen zonder haven of groot water een zeer aantrekkelijk vestigingsklimaat kunnen hebben, zijn thuisbases als Zwitserland, Luxemburg of Cyprus voor scheepsexploitanten geen uitzondering. Hierdoor krijgen in Nederland wonende Rijnvarenden vaak dubbele premieheffing voor de kiezen. Hun in het buitenland gevestigde werkgever houdt sociale premies in en draagt die – als hij zich keurig aan de regels houdt – over de grens af. De Nederlandse Belastingdienst doet daar een aanslag voor premies volksverzekeringen bovenop op basis van een door de SVB afgegeven A1-verklaring die tot verzekeringsplicht voor de Nederlandse sociale verzekeringen leidt. Binnen de EU zijn afspraken gemaakt om dubbele premieheffing te voorkomen. Die regels verplichten de SVB om samen met de buitenlandse socialezekerheidsorganen overleg te plegen over welke EU-lidstaat premies mag heffen, maar dat gebeurt niet. De belastinginspecteur doet dat niet omdat hij meent dat hij niet bevoegd is tot dat overleg en de SVB die daartoe wél bevoegd is, doet dat niet omdat zij vindt dat ze niet over de heffing gaat.

Bijna alle dubbel aangeslagen Rijnvarenden stappen naar de rechter. Dat leidt tot dure rechtszaken met tegenstrijdige uitkomsten. Om hun recht te halen moeten zij bij de bestuursrechter de A1-verklaring van de SVB aanvechten en bij de belastingrechter moeten zij de premieheffing door de fiscus bestrijden. De belastingrechter in Den Bosch heeft voorlopig als enige een eind gemaakt aan deze waanzinnige situatie en heeft partij gekozen voor de Rijnvarende: als er geen overleg is geweest, moet de Belastingdienst de Nederlandse premies volksverzekeringen verminderen met de door de werkgever in het buitenland afgedragen premiebedragen.

In andere procedures lopen de Rijnvarenden tegen een muur. Zij halen ook nog eens bakzeil met hun verzoeken om een vergoeding van (integrale) proceskosten en een vergoeding voor immateriële schade in verband met de veel te lange bezwaar- en beroepsprocedures. Deze worden stelselmatig afgewezen, en zelfs met een beetje gelijk krijgen ze die proceskosten- en vertragingsschadevergoedingen ook niet omdat de belastinginspecteurs niets zou zijn te verwijten. Maar die valt nu juist heel wat aan te rekenen, net als de SVB en de politiek. Het is toch niet te verteren dat rechtzoekenden worden geconfronteerd met onduidelijke wetgeving waarbij bevoegdheden zijn verdeeld over twee bestuursorganen die deze wetgeving niet naleven en de rechtzoekenden ook nog eens de rekening moeten betalen van het verschil van mening tussen de twee bestuursorganen.

Duimpje omhoog voor Hof Den Bosch dat een Rijnvarende redde. Nu de politiek, de Belastingdienst en de SVB nog: laat Rijnvarenden niet zwemmen. Het Malieveld kan nog wel tractoren, shovels en betonwagens aan, maar we moeten er toch niet aan denken dat Rijnvarenden daar écht naartoe gaan.

Mr. Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date (www.futd.nl)

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns