Eigenwoningregeling rijp voor de sloop

26 juni 2018

Van alle belastingmaatregelen die het nieuwe kabinet trof, haalde de aflosboete voor eigenwoningbezit dag in dag uit de voorpagina’s. Nou is het ook best een beetje kiezersbedrog en worden mensen ook wel gestraft voor goed gedrag. Aan de andere kant moeten we er maar aan wennen dat heilige huisjes niet meer bestaan, regeringsbeloften beperkt houdbaar zijn en dat het uiteindelijk over een reeks van jaren maar over een heel klein bedrag gaat. Die aflosboete is eigenlijk een lachertje vergeleken bij de wirwar aan regels voor de eigen woning.

De fiscale eigenwoningregeling is door de vele op detailniveau geregelde maatregelen zo ingewikkeld dat zelfs fiscale professionals zich er het hoofd over breken. Vooral bij life events, zoals huwelijk, echtscheiding, verhuizing, verbouwing en overlijden, als emoties hoogtij vieren en de praktische stress het allergrootst is, komt daar nog eens de fiscale en financiële ellende van de eigen woning bij.

Vooral bij echtscheiding hakken de fiscale regels er flink in. Zelfs jaren na de echtbreuk, als de exen elkaar vergeten zijn en vergeven hebben, kan de voormalige echtelijke woning in de weg staan aan de aftrek en herfinanciering van de woning door de achterblijvende partner. Ook de toedeling van de eigenwoningreserve bij echtscheiding is zo’n crime, dat dit zelfs een reden zou kunnen zijn om het afscheid te heroverwegen. Een extra rekening van de fiscus waarmee scheidende partijen ook verrast kunnen worden, is de belastingaanslag voor het volledig toedelen van de overwaarde van de voormalige echtelijke woning aan de ex-partner. Die overwaarde wordt belast als afkoop van alimentatie als de andere ex dan minder voor het levensonderhoud hoeft te betalen. Het is nog onduidelijk of namens de ex-vrouw betaalde hypotheekrente voor de in de echtelijke woning achterblijvende ex-man een aftrekbare onderhoudsverplichting is. Daarover loopt nog een procedure bij de Hoge Raad. Wettelijk is het deel van de hypotheekrente dat de man voor zijn ex-echtgenote voldoet niet aftrekbaar omdat hij niet betaalt als eigenaar. De ex kan dit deel ook niet aftrekken omdat zij niet betaalt en de kosten daarom niet op haar drukken. Hierdoor ontstaat de eigenaardige situatie dat een deel van de hypotheekrente door niemand kan worden afgetrokken. Naar de letter van de wet correct, maar het voelt heel onredelijk. Net zo onredelijk is het dat met de fiscale woningregels goedkoper wonen, duurder wordt. Verkoop van de eigen woning voor een prijs boven de eigenwoningschuld en daarna verhuizen naar een goedkopere woning, leidt namelijk meteen tot een lagere hypotheekrenteaftrek.

Bijleenregeling bij verhuur van de voormalige eigen woning, aftrekbaarheid van de rente over de restschuld als de woning onder water staat, overgangsrecht voor bestaande eigenwoningschulden, de eigenwoningreserve met een gezamenlijk eigenwoningverleden, terugwerkende kracht van de eigenwoningreserve als de oude woning pas later wordt verkocht, vervallen van hypotheekrenteaftrek bij ter beschikkingstellen van de woning aan gescheiden oude schoolvriendin of studerende neef en nog veel meer fiscaal abracadabra. Wat zou het opluchten als een slimme projectgroep de opdracht kreeg om de sloophamer in de onlogische, onredelijke en onbegrijpelijke eigenwoningregels te zetten en daarna een jaar de tijd krijgt voor de wederopbouw. Belastingwetgever doe iets, want met de huidige regeling raken we steeds verder van huis.

Mr. Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date (www.futd.nl)

eigenwoningregeling slopen

Door het oog van
Monique Ligtenberg
Monique Ligtenberg
Hoofdredacteur Fiscaal up to Date

In 'Door het oog van' geeft mr. Monique Ligtenberg haar kijk op actueel fiscaal nieuws, wetgeving of rechtspraak. De columns die zij schreef voor RTL Z en de Telegraaf zijn ook in deze rubriek terug te vinden.

Bekijk alle columns

Om deze column te kunnen delen op sociale media dient u marketing-cookies te accepteren.

Overzicht columns